Çift Anadal ve Yandal nedir, nasıl yapılır?

Çift Anadal ve Yandal nedir, nasıl yapılır?
yaklaşık 1 yıl
  • 66124
    Gösterim
  • 5
    Yorum

Çift Anadal Programı (ÇAP) Nedir?

Bir lisans öğretim programına (birinci anadal) kayıtlı olan öğrencilerin, üniversitelerindeki başka bir bölümün/programın tüm derslerini alarak, aynı zaman dilimi içinde her iki programı da başarıyla tamamlayıp, ikinci bir dalda lisans diplomasına sahip olmalarıdır. 

Yandal Programı Nedir?

Bir lisans öğretim progamına (birinci anadal) kayıtlı olan öğrencilerin, üniversitelerindeki başka bir bölümden/programdan bazı dersleri  eş zamanlı ve başarıyla tamamlayıp, yan bir dalda sertifika almalarıdır.


Çiftdal ya da Yandal Programına Devam Etmek için Şartlar Nelerdir?

  • Başarı Durumu: Bölümünde/Programında öğrenimini üstün başarıyla yürüten öğrenciler, çiftdal ya da yandal programlarına başvurabiliyorlar. Başarı tanımlaması üniversiteden üniversiteye değişebiliyor. Bazı üniversitelerde, öğrencinin birinci (ana) lisans programındaki genel  not ortalamasının 4.00 üzerinden 2.50 olması istenirken, bazılarında 2.70 ya da 3.00 ortalama beklenebiliyor. Bazen de öğrencinin birinci anadal sınıfındaki başarı sıralamasında ilk % 20’lik dilim içinde yer alması şartı konabiliyor. 
  • Başvuru Zamanı: Öğrenciler çiftdal programına, kayıtlı bulundukları programın en erken 3’üncü en geç 5’inci yarıyılında başvurabiliyor. 
  • Krediler:  Çift anadalda tamamlanması gereken kredi sayısı, yandaldan çok daha fazla. Üniversiteler arasında da farklılıklar olabiliyor. Örneğin, bir üniversitede,  birinci lisans programının kredilerininin yanısıra, çift dal için 40 ve yan dal için 18 kredi tamamlamak gerekirken, bir diğerinde bu krediler 36 ve 15 olabiliyor.
  • Başarısızlık:  Çiftdal veya yandal programına devam eden öğrencinin birinci lisans programındaki genel not ortalaması belli bir düzeyin (üniversiteler arasında farklılıklar olabiliyor) altına düştüğünde, ikinci anadal veya yandal programıyla ilişkisi kesiliyor. 


Birinci (anadal) Lisans veya İkinci Lisans (Çiftdal) Programından Mezun Olmak için Şartlar Nelerdir?

  • Eğer öğrencinin, birinci  lisans programındaki mezuniyet not ortalaması belli bir düzeyin altına düşerse (üniversiteler arasında farklılıklar görülebiliyor), çiftdal diploması ya da yandal sertifikasını alamıyor.
  • İkinci anadal  ya da yandal programlarındaki genel ortalamanın da ‘belli bir düzeyin (örneğin, 4.00 üzerinden 2.00’nin) altına düşmemesi gerekiyor. 
  • Öğrenci, asıl kayıtlı olduğu birinci  lisans programını başarıyla tamamlarsa, ikinci anadal  veya yandalda başarılı olmasa da mezun olup, birinci anadaldaki lisans diplomasını alabiliyor. 


Çiftdal Programının Zorlukları Nelerdir?

Bütün bu kuralları gözönünde bulundurduğumuzda, çiftdal programlarını tamamlamanın hiç de kolay olmadığını görüyoruz. Öğrencinin birinci lisans programının gerektirdiği derslerin yanısıra, ikinci anadaldaki tüm dersleri de başarıyla tamamlamak için gerçekten çok yoğun bir ders program yükünü kaldırabilecek üstün bir kapasiteye, yüksek çalışma becerilerine,  motivasyona ve zamana ihtiyacı vardır. Bu nedenle, birinci lisans programlarında çok sıkı çalışmadan, rahatlıkla yüksek bir ortalama tutturabilen ve bir program daha tamamlayabilecek kadar zamanı olduğunu düşünen  öğrencilerin çiftdal programlarına yönelmesini öneriyoruz.  Ders programlarının düzenlenmesinde bazı ders saatlerinin ve sınav döneminde sınavların çakışması da programların yürütülmesinin zorluklarındandır. Üniversite hayatının sunduğu bazı sosyal etkinliklerden (kulüpler, festivaller, spor etkinlikleri vb.) yararlanmanın da imkansız hale geleceği bir program yükü oluşacağı gerçeğini de gözardı etmemek gerekiyor. Çiftdal programını seçecek öğrencilerin tüm bu zorlukları göze alarak programa başlamalarında yarar var. 

Çiftdal yükünü kaldıramayacaklarını düşünen öğrencilerin, yandal seçeneğini değerlendirmeleri daha yararlı olur. 


Çiftdal Programlarının Sunulduğu Üniversiteler:

Ülkemizde pekçok üniversite çiftdal ve/veya yandal programlarını sunmaktadır. Bunlardan bazıları Ankara, Akdeniz, Dokuz Eylül, İstanbul Teknik, İzmir Ekonomi, Niğde, Celal Bayar, Afyon Kocatepe, İstanbul, İnönü, Çukurova, Çanakkale Onsekiz Mart, Boğaziçi, Bilgi, Gaziosmanpaşa, Kocaeli, Yıldız Teknik, Fatih, Muğla ve Dicle Üniversiteleridir. Ancak, bu üniversitelerde de her istenilen bölümde çiftdal programına katılmak mümkün değil.  Bazı üniversiteler bu tür çiftdal programlarını sadece belli bölümler arasında sınırlamış. Örneğin, Boğaziçi Üniversitesi’nin çiftdal programı ile ilgili açıklamasında, Matematik bölümü öğrencilerinin Fizik, Felsefe, Ekonomi, Moleküler Biyoloji ve Genetik bölümlerinde çiftdal yapabileceği bilgisi bulunmaktadır. Bu konularda detaylı bilgi almak için mutlaka kayıtlı olunan üniversitenin websitesine ya da öğrenci işlerine başvurmalıdır.


Hangi Bölümler En Uygun?

Çiftdal: Daha önce belirttiğimiz gibi, aslında hangi dallarda çiftdal programı yapılabileceği üniversiteler tarafından belirlenmekte. Ama eğer izin veriliyorsa, birbirleriyle uyumlu olabilecek bazı dallara şu örnekler verilebilir:
Ekonomi ve Finans
İşletme ve Finans
Ekonomi ve Siyaset Bilimi
Siyaset Bilimi ve Tarih
Siyaset Bilimi ve İletişim
Psikoloji ve Sosyoloji
Yabancı Diller ve Uluslararası İlişkiler
İktisat Bölümünün Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler, İşletme, Matematik, Sosyoloji ve Felsefe bölümleri ile çift anadal programları mevcuttur.

Yandal
:  Yukarıda listelenen bölümler birbirlerine yandal olarak da düşünülebilir:
Psikoloji ve Yabancı Diller (İngilizce, Fransızca vb.) pekçok alana yandal olabilecek bölümlerdir.